දොස්තර කමල් නාසර්, එම්.බී.බී.එස්. (යාපනය), එෆ්.ආර්.සී.පී. (London), එෆ්.ආර්.සී.පී. (Glasgow), එෆ්.ඒ.සී.ඊ.

විශේෂඥ වෛද්‍ය, ෂර්වුඩ් ෆොරස්ට් එන්.එච්.එස්. හොස්පිට්ල්ස් ට්‍රස්ට්, එක්සත් රාජධානිය

දොස්තර සුහයිල් අබ්දුල් වහාබ්, එම්.බී.බී.එස්. (පේරාදෙණිය), එම්.ආර්.සී.පී. (එක්සත් රාජධානිය)

ෂර්වුඩ් ෆොරස්ට් එන්.එච්.එස්. හොස්පිට්ල්ස් ට්‍රස්ට්, එක්සත් රාජධානිය

ගව මාංශ පිළිකාකාරකයක් බව රජයේ වෛද්‍යවරුන්ගේ සංගමයේ සභාපතිවරයා මෑතකදී මාධ්‍යයට ප්‍රකාශ කර තිබිණි. පිළිකාකාරක සම්බන්ධයෙන් විද්‍යාත්මක දෘෂ්ටියකින් විශ්ලේෂණය කොට නිවැරදි හා අපක්ෂපාතී අදහසක් ඉදිරිපත් කිරීම වගකීම් සහගත වෛද්‍ය වෘත්තිකයන් වශයෙන් අපගේ යුතුකමකි. මෙම ලිපිය තුළින් පිළිකාකාරක ආහාර වර්ග, ආහාර රටා හා අනෙකුත් ජීවන රටාවන් පිළිබඳ විද්‍යාත්මක සාක්ෂි මත පදනම් වූ පුළුල් අවබෝධයක් ලබාදීම අපගේ අරමුණයි.

පිළිකාවක් යනු කුමක්ද?

අප බොහෝ දෙනෙකුට පිළිකාව යනු බිය උපදවන වචනයකි. ඇත්ත වශයෙන්ම පිළිකා යනු ශරීරයේ ඕනෑම කොටසකට බලපෑ හැකි රෝග සමූහයකට පොදුවේ යොදන නමකි. විවිධ පිළිකා වර්ගවල ස්වභාවයද ඒවා ඇතිවීමට තුඩුදෙන හේතූන්ද බොහෝ වෙනස් වේ. පිළිකාවක් පුද්ගලයෙකුගේ ජානමය සාධක හා බාහිර සාධක තුනක් අතර අන්තර්ක්‍රියාවල ප්‍රතිඵලයකි. එම බාහිර සාධක වන්නේ භෞතික, රසායනික හා ජෛව පිළිකාකාරකයන් ය. පිළිකාවක මූලික ලක්ෂණය අසාමාන්‍ය සෛලවල වේගවත් ප්‍රගුණනයයි. මෙහිදී එම සෛල තම මායිම් ඉක්මවා පැතිරී යයි. සාමාන්‍ය සෛල පිළිකා සෛල බවට පරිවර්තනය වීම අදියර කිහිපයකින් සිදුවේ. (ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය, 2018)

පිළිකා වැඩි වශයෙන් වැළඳෙන්නේ කා හටද?

ගෝලීය වශයෙන් ගත් කළ මිනිස් මරණවලට හේතුවන සාධක අතුරින් පිළිකා දෙවැනි වන්නේ හෘද රෝගවලට පමණි. 2018 වසරේදී සිදුවූ මරණ මිලියන 9.6කට ‍හේතුව පිළිකා බවත්, මෙම මරණවලින් තුනෙන් දෙකක්ම සිදුවී ඇත්තේ අඩු ආදායම් හා මධ්‍යම ආදායම් සහිත රටවල බවත් 2018 ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධාන වාර්තාවෙන් පෙන්වා දෙයි.

ගෝලීය වශයෙන් සැලකූ විට පෙනහලු පිළිකා, පියයුරු පිළිකා, මහාන්ත්‍රයේ පිළිකා, පුරස්ථිති ග්‍රන්ථියේ පිළිකා හා චර්ම පිළිකා බහුලවම හමුවන පිළිකා වර්ග පහයි. (ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය, 2018). 2014 වසරේදී ශ්‍රී ලංකාවේ බහුලතම පිළිකා වර්ගය පියයුරු පිළිකා වූ අතර මුඛ පිළිකා, තයිරොයිඩ් ග්‍රන්ථියේ පිළිකා, උදර පිළිකා සහ ගලනාලයේ පිළිකාවලට පිළිවෙලින් මීළඟ ස්ථාන හිමි විය. (ජාතික පිළිකා මර්දන වැඩසටහන, 2014). සමස්තයක් වශයෙන් ගත් විට පිළිකා ඇතිවීමේ අවදානම වයසත් සමග වැඩි වෙයි. ඇතැම් පිළිකා වර්ග ස්ත්‍රී පුරුෂ දෙපාර්ශ්වයට දෙයාකාරයකින් බලපායි. උදාහරණයක් වශයෙන් පියයුරු පිළිකා වැඩි වශයෙන් කාන්තාවන්ටත්, පෙනහලු පිළිකා බහුතරයක් පිරිමින්ටත් වැළඳීම පෙන්වා දිය හැක.

(ජාතික පිළිකා මර්දන වැඩසටහන, 2014) (ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය, 2014).

බොහෝ පිළිකා වර්ගවලට පාරිසරික සාධක බලපායි. උදාහරණ වශයෙන් පෙනහලු පිළිකා සඳහා දුම්බීමද, මුඛ පිළිකා සඳහා බුලත් කෑමද බලපායි. ඇතැම් කල් පවතින වයිරස් ආසාදන පිළිකා ඇති වීමට හේතු වෙයි. (ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය, 2018). ඇතැම් පවුල්වල පරම්පරාගතව පිළිකා වැළඳීමෙන් පෙනී යන්නේ මේ සම්බන්ධයෙන් ජානමය බලපෑමක්ද ඇති බවයි. පියයුරු පිළිකා හා උදර පිළිකා මේ පිළිබඳ උදාහරණ සපයයි. (කොග්ලියානෝ සහ පිරිස, 2011)

විද්‍යාත්මක සාක්ෂි රැස් කර ගන්නා ආකාරය

විද්‍යාත්මක සාක්ෂි රැස් කර ගත හැකි ක්‍රම කිහිපයකි.  මින් එක් ක්‍රමයක් වන්නේ වසංගතවේද අධ්‍යයන ක්‍රමවේදයයි. එනම් විවිධ ජන කණ්ඩායම් අතර රෝග රටාවන් නිරීක්ෂණය කර ඒවාට මුල් විය හැකි සාධක තීරණය කිරීමයි. මේ සඳහා උදාහරණයක් ලෙස දුම්කවුළු (චිමිනි) ශුද්ධ කරන්නන්ගේ අණ්ඩ කෝෂවල හටගන්නා පිළිකා පිළිබඳ අධ්‍යයනය ගෙන හැර දැක්විය හැකිය. පර්සිවල් පොට් (1714-88) නම් බ්‍රිතාන්‍ය ජාතික ශල්‍ය වෛද්‍යවරයා දුම්කවුළු ශුද්ධ කරන්නන් බහුතරයකගේ අණ්ඩ කෝෂවල සමෙහි හට ගන්නා චර්ම රෝගයක් නිරීක්ෂණය කළේය. මෙහිදී නිගමනය වූයේ අණ්ඩ කෝෂවල සම මත තැන්පත් වන දැලි හේතුවෙන් එම පිළිකා ඇති වන බවයි.

විද්‍යාත්මක සාක්ෂි රැස් කර ගත හැකි තවත් ක්‍රමයක් වන්නේ සත්වයින් යොදාගෙන කරනු ලබන අධ්‍යයනයන්ය. මෙහිදී සිදුකරන්නේ රෝගයන්ට මුල්වෙතැයි සැක කරන ද්‍රව්‍යය සතුන්ට ලබාදී එම සතුන් අතර අදාළ රෝගී තත්ත්වය ඇතිවේදැයි නිරීක්ෂණය කිරීමයි.

යම් යම් ද්‍රව්‍ය පිළිකාකාරක වේදැයි පර්යේෂණ කරන ප්‍රධාන ආයතන දෙකකි. එනම් පිළිකා පර්යේෂණ පිළිබඳ අන්තර්ජාතික ආයතනය (IARC) හා ඇමරිකාවේ පිහිටි ජාතික විෂ විද්‍යා වැඩසටහනයි (NTP). ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය යටතේ ඇති පිළිකා පර්යේෂණ පිළිබඳ අන්තර්ජාතික ආයතනය මගින් ද්‍රව්‍ය වර්ග දහසකට වැඩි ගණනක් පරීක්ෂා කර ඒවා පහත දැක්වෙන ආකාරයට වර්ග කෙරිණි.

1        මිනිසුන්ට පිළිකාකාරක වන

2A     බොහෝවිට මිනිසුන්ට පිළිකාකාරක විය හැකි

2B     ඇතැම්විට මිනිසුන්ට පිළිකාකාරක විය හැකි

3        මිනිසුන්ට පිළිකාකාරක ලෙස වර්ගීකරණය කළ නොහැකි

IARC ආයතනය මගින් පරීක්ෂ කරන ලද ද්‍රව්‍ය 1020ක් අතරින් ‘මිනිසුන්ට පිළිකාකාරක වන ද්‍රව්‍ය’ වශයෙන් වර්ග කර ඇත්තේ ද්‍රව්‍ය වර්ග 120ක් පමණි. පරීක්ෂා කළ ද්‍රව්‍ය අතරින් 499ක්, එනම් හරි අඩක් පමණ වර්ග කර ඇත්තේ 3 කාණ්ඩය යටතේ ය. පිළිකාකාරක ද්‍රව්‍ය හඳුනා ගැනීමට මෙම වර්ග කිරීම ප්‍රයෝජනවත් වුවද, එක් එක් ද්‍රව්‍යය කෙතරම් දුරකට පිළිකාකාරක වේදැයි තීරණය කිරීමට මෙය ප්‍රමාණවත් නොවේ. IARC වර්ගීකරණයට අනුව දුම්වැටි හා සකස් කළ මස් (processed meat) එකම කාණ්ඩයකට අයත් වුවත්, දුම්වැටි මගින් පිළිකා ඇතිවීමේ අවදානම සාපේක්ෂව ඉතා ඉහළ බව විවිධ පර්යේෂණ මගින් පැහැදිලි වේ. (පිළිකා පර්යේෂණ පිළිබඳ අන්තර්ජාතික ආයතනය, 2020)

මධ්‍යසාරය හා දුම්වැටි

දුම්වැටි පිළිකා වර්ග 17කට හේතු වන බව කියැවේ. එමෙන්ම දුම්වැටි භාවිතා කරන්නන්ගේ දරුවන් පියයුරු පිළිකා සහ ලියුකේමියා රෝගයට ලක්වන බවට යම් යම් සාක්ෂි ඇත. අක්‍රිය දුම්පානය මගින් පවා පෙනහලු පිළිකා ඇති කරයි. දුම්කොළ සැපීම නිසා මුඛයේ, ගලනාලයේ හා අග්න්‍යාශයේ පිළිකා ඇතිවිය හැක. බුලත් හා දුම්කොළ සමග භාවිතා වන පුවක් හේතුවෙන් පහසුවෙන් පිළිකා බවට පත්විය හැකි තුවාල මුඛය තුළ ඇති වේ. (පිළිකා පර්යේෂණ පිළිබඳ අන්තර්ජාතික ආයතනය, 2019). දුම්කොළ ප්‍රධාන පිළිකාකාරකයක් වන අතර පිළිකා හේතුවෙන් සිදුවන මරණවලින් පහෙන් එකකට එය හේතු වේ. (ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය, 2018).

මධ්‍යසාර පානය මගින් මහාන්ත්‍රය, ගුද මාර්ගය, ස්වරාලය, අක්මාව, ගලනාලය, මුඛය හා උගුර යන ස්ථානවල පිළිකා ඇති කරන අතරම කාන්තාවන්ට පියයුරු පිළිකා ඇති කරයි. (කොග්ලියානෝ සහ පිරිස, 2011) (පිළිකා පර්යේෂණ පිළිබඳ අන්තර්ජාතික ආයතනය, 2019). ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ දත්ත අනුව අවුරුදු 15ක් හෝ ඊට වැඩි ශ්‍රී ලාංකික පිරිමියෙකු වාර්ෂිකව මධ්‍යසාර ලීටර 18.9ක් ද, කාන්තාවක් ලීටර් 6.7ක් ද භාවිතා කරයි. මෙම අගයන් පසුගිය වසර 40 පුරා ක්‍රම ක්‍රමයෙන් වර්ධනය වී ඇත. (ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය, 2016).

රතු පැහැති මස් මගින් පිළිකා ඇති වේද?

මාංශ යනු ප්‍රෝටීන, ඇතැම් විටමින වර්ග (උදා. විටමින් ඒ, විටමින් බී) සහ ඛනිජ ලවණ වර්ග (උදා. සින්ක්, යකඩ) සපයන ප්‍රධාන ප්‍රභවයකි. ඇමයිනෝ අම්ල දාම එක්වීමෙන් ප්‍රෝටීන් සෑදේ. මේ අනුව ඇමයිනෝ අම්ල යනු ජීවයේ තැනුම් ඒකකයයි. මිනිස් සිරුරේ ඇති ඇමයිනෝ අම්ල වර්ග 28න් 9ක් මිනිස් සිරුර තුළ නිපදවිය නොහැක. මේවා අත්‍යාවශ්‍ය ඇමයිනෝ අම්ල ලෙස හැඳින්වේ. මේ අනුව එම ඇමයිනෝ අම්ල ආහාර මගින් සපයා ගත යුතුය (රොහ්මාන් සහ ලින්සෙයිසන්, 2016)(ඒ.ඩී.ඒ.එම්. ආයතනය, 2020).

පිළිකා පර්යේෂණ පිළිබඳ අන්තර්ජාතික ආයතනයේ වර්ගීකරණය අනුව රතු පැහැති මස් ‘බොහෝදුරට මිනිසුන්ට පිළිකාකාරක විය හැකි’ය. රතු මස් ලෙස හැඳින්වෙන්නේ ක්ෂිරපායී සතුන්ගේ පේශීමය මාංශ වන අතර මේ අනුව ගව, බැටළු, ඌරන්ගේ මාංශ රතු මස් ලෙස ගැනේ. කුකුලු, කලුකුම්ක, තාරා සහ හා මස් මෙම ගණයට නොවැටේ. සොසේජස්, සලාමි, හැම්, බේකන් ආදී සකස් කළ මස්, මිනිසුන්ට පිළිකාකාරක ලෙස වර්ග කර තිබේ (1 කාණ්ඩය). සකස් කළ මස් යන්න පිළිබඳ පොදු එකඟතාවක් නොමැති වුවත්, සාමාන්‍යයෙන් එසේ හඳුන්වන්නේ කල් තබා ගැනීම හෝ රස වැඩිදියුණු කිරීම සඳහා ලුණු දැමූ, රසායනික ද්‍රව්‍ය එක් කළ, පැසවූ, දුම් ගැසූ හෝ වෙනත් ක්‍රියාවලියකට ලක් කරන ලද ඕනෑම මස් වර්ගයකි. දැනට ඇති සාක්ෂි අනුව රතු පැහැ මස් වර්ග හෝ සකස් කළ මස් වර්ග අධික ලෙස භාවිතය හේතුවෙන් ඇතිවිය හැක්කේ බඩවැල් පිළිකා පමණි. අනෙක් පිළිකා වර්ග කෙරෙහි මේවායේ බලපෑම සම්බන්ධයෙන් නිශ්චිත දත්ත නොමැත. (කොග්ලියානෝ සහ පිරිස, 2011) (ලෝක පිළිකා පර්යේෂණ අරමුදල / ඇමරිකානු පිළිකා පර්යේෂණ ආයතනය, 2018) (ෂාඕ, යින්, සහ ෂාවෝ, 2017)

සලකා බැලිය යුතු අනෙක් වැදගත් සාධකය වන්නේ පරිභෝජනය කරන ලද රතු මස් ප්‍රමාණය හෝ සැකසූ මස් ප්‍රමාණයයි. පරිභෝජනය වැඩිවූ තරමට පිළිකා සම්බන්ධ අවදානමද වැඩි බව පෙනේ. අනෙක් අතට, රතු හෝ සැකසූ මස් විශාල ප්‍රමාණයක් පරිභෝජනය කරන අය කුකුළු මස්, මාළු සහ එළවළු අනුභව කරන්නේ අඩු වශයෙනි. පලතුරු හා එළවළු වැඩි වශයෙන් ආහාරයට ගැනීමෙන් පිළිකාවලින් ආරක්ෂා වන බව පැහැදිලිව පෙන්වා දී ඇත. ලෝක පිළිකා පර්යේෂණ අරමුදල නිර්දේශය වන්නේ රතු මස් පරිභෝජනය සතියකට ග්‍රෑම් 500 කට සීමා කළ යුතු අතර සැකසූ මස් වලින් වැළකිය යුතු බවයි. (රොහ්මාන් සහ ලින්සෙයිසන්, 2016) (ලෝක පිළිකා පර්යේෂණ අරමුදල/ ඇමරිකානු පිළිකා පර්යේෂණ ආයතනය, 2018) පිළිකා සඳහා ජාන හා පාරිසරික සාධකද යම් භූමිකාවක් ඉටු කරන බැවින් ආසියානුවන් සඳහා මෙම අගය වෙනස් විය හැකිය. ශ්‍රී ලාංකිකයන් හට රතු මස් පාරිභෝජනය සඳහා ආරක්ෂිත සීමාව පිළිබඳ පැහැදිලි දත්ත නොමැත.


මාළු හා මුහුදු ආහාර පිළිකා වැළැක්වීමට හා පිළිකාකාරක වීමට ඇති හැකියාව පිළිබඳව පරස්පර වාර්තා තිබේ. (අසීම් සහ පිරිස, 2015). විශේෂයෙන් අඩු වයසින් ලුණු යොදන ලද මාළු, එනම් කරවල,  ආහාරයට ගැනීමෙන් නාසය සහ උගුර ආශ්‍රිත පිළිකා ඇති කරන බවට සාක්ෂි ඇත. අධ්‍යයනයන් පෙන්වා දී ඇත්තේ තද ගතියෙන් යුතු කරවල පිළිකාකාරක නොවන අතර මෘදු කරවල පිළිකාකාරක වන බවයි. මෙම කරවල ප්‍රභේද දෙකම ශ්‍රී ලංකාවේ බහුලව පරිභෝජනය වේ. මෙම දෙවර්ගයේ පිළිකාකාරක බව වෙනස් වීමට හේතුව වන්නේ ඒවා සැකසීමේ ක්‍රමවේදයේ වෙනසයි. මෘදු වියළි මාළු වියළීමට පෙර පැසවීමට හා දිරාපත් වීමට ඉඩ දෙනු ලබන අතර, දිරාපත් වන විට මියගිය මසුන් තුළ නිපදවෙන ඇතැම් රසායනික ද්‍රව්‍ය මිනිසුන්ට පිළිකාකාරක වේ (බැරට් සහ පිරිස, 2019) (ටකාචි සහ පිරිස, 2010).

සාරාංශයක් ලෙස ගත් කළ සැකසූ මස් පිළිකාකාරක වන අතර රතු මස් වැඩි වශයෙන් භාවිතා කළහොත් පමණක් පිළිකාකාරක විය හැක. මෘදු කරවල අනිවාර්යයෙන්ම පිළිකාකාරක වන අතර මෙහිදීද පාරිභෝජනය කරන ප්‍රමාණය හා පාරිභෝජනය කරන ලද කාල සීමාව වැදගත් සාධකයන් වේ.

කිරි ආශ්‍රිත නිෂ්පාදන, සීනි, මේදය හා පිළිකා අවදානම

කිරි, චීස් සහ අනෙකුත් කිරි නිෂ්පාදන ප්‍රමාණවත් ලෙස පරිභෝජනය කිරීම බඩවැල් පිළිකා ඇතිවීමේ අවදානම අඩු කරයි. ඒ හා සමානව පියයුරු පිළිකා අවම කිරීමේ හැකියාවක්ද ඒවාට තිබිය හැකිය. සාක්ෂි නොමැති වුවද පුරස්ථිත ග්‍රන්ථියේ පිළිකා ඇතිවීමේ අවදානම වැඩිවී ඇති බව පෙනේ. (ලෝක පිළිකා පර්යේෂණ අරමුදල/ ඇමරිකානු පිළිකා පර්යේෂණ ආයතනය, 2018)
කල් තබා ගන්නා ආහාර, සංතෘප්ත/ සත්ව මේද, කොලෙස්ටරෝල්, අධික සීනි ආහාර, කුළුබඩු සහිත ආහාර සහ පිරිපහදු කළ කාබෝහයිඩ්‍රේට් බඩවැල් පිළිකා සමඟ සම්බන්ධතාවයක් ඇත. එළවළු සහ පලතුරු බඩවැල් පිළිකා වැළකීමේ කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි. (අසීම් සහ පිරිස, 2015)
සීනි සහ පැණිරස බීම බර වැඩිවීමට හේතු වේ. එමෙන්ම තරබාරුකම බඩවැල් හා පියයුරු පිළිකා ඇතුළු ඇතැම් පිළිකා සමඟ සම්බන්ධ වේ. එබැවින් සීනි අපගේ කැලරි ප්‍රමාණයෙන් 5% කට වඩා වැඩි නොවිය යුතු අතර සීනි සහිත පැණිරස බීම පරිභෝජනය අවම කළ යුතුය (ඇල්බට්, 2019).

ට්‍රාන්ස් මේදය ප්‍රධාන පිළිකාකාරකයකි. නිතර පරිභෝජනය කරන බොහෝ ආහාර ද්‍රව්‍යවල ට්‍රාන්ස් මේදය අධික ලෙස අඩංගු වේ. ගැඹුරු තෙලේ බැදීම සඳහා සූරියකාන්ත තෙල්, ඉරිඟු තෙල් හෝ මාගරින් වැනි අසංතෘප්ත තෙල් හෝ මේදය භාවිතා කරන විට, එය ට්‍රාන්ස් මේදය නිපදවීමට හේතු වේ. කබලෙන් ලිපට තෙල් නැවත භාවිතා කිරීම මගින් පාරදෘශ්‍ය සාන්ද්‍රණය වැඩි කරයි. පොල්තෙල් භාවිතා කර බැදීමේදී ට්‍රාන්ස් මේදය නිපදවීමට ඇති ඉඩකඩ අඩු නමුත් එය නැවත භාවිතා කරන විට ට්‍රාන්ස් මේදය නිපදවෙන ප්‍රමාණය වැඩි වේ. බොහෝ ක්ෂණික ආහාර, කෙටි ආහාර, බිස්කට් වර්ග සහ බේකරි අයිතම ට්‍රාන්ස් මේද ප්‍රභවයන් වේ. ආහාර වේලෙහි අධික ලෙස ට්‍රාන්ස් මේදය අඩංගු වීම පිළිකා, හෘද රෝග සහ දියවැඩියාව අවදානම සැලකිය යුතු ඉහළ නංවන සාධකයකි. (ඉස්ලාම් සහ පිරිස, 2019). මේ අතර බහු අසංතෘප්ත මේද අම්ල (PUFA) පරිභෝජනය පිළිකා හා බැඳුණු මරණ සංඛ්‍යාව පහත හෙලන බව සොයා ගන්නා ලදී (ඩීඩී සහ පිරිස, 2016).

ශාරීරික ක්‍රියාකාරකම් හා පිළිකා

නිරන්තරයෙන් ශාරීරික ක්‍රියාකාරකම්වල නිරතවීම බොහෝ පිළිකා වර්ග ඇතිවීමේ අවදානම අඩු කරයි. මීට අමතරව එය පියයුරු හා බඩවැල් පිළිකා රෝගීන්ගේ මරණ අවදානම අඩු කරයි. (ලුගෝ සහ පිරිස, 2019)

දියවැඩියාව හා පිළිකා අවදානම

දීර්ඝකාලීනව පවතින පාලනය නොකළ දියවැඩියාව පිළිකා ඇති කළ හැකි සාධකයකි. ස්ථුලභාවයද පිළිකා ඇතිවීමට හේතුවකි.

නිගමනය

යම් ද්‍රව්‍යයක පිළිකාකාරක ගුණ තීරණය කෙරෙන්නේ දැනට පවතින දත්ත අනුවය. නව තොරතුරු හෙළිවීමත් සමඟ මෙම වර්ගීකරණය වරින් වර සංශෝධනය කෙරෙනු ඇත. එමනිසා, එක් කණ්ඩායමකින් ද්‍රව්‍යයක් තවත් කණ්ඩායමකට මාරු කරනු ලැබිය හැකිය. පිළිකා කාරක ද්‍රව්‍ය මගින් ඒවාට නිරාවරණය වන සෑම පුද්ගලයෙකු තුළම සෑම අවස්ථාවකම පිළිකා ඇති නොකරයි. සමහර ඒවා පිළිකා කාරක විය හැක්කේ පුද්ගලයෙකු යම් විශේෂිත ආකාරයකින් නිරාවරණය වුවහොත් පමණි (උදා: මත්පැන් ස්පර්ශ කිරීමෙන් නොව වඩා පානය කිරීමෙන් පිළිකාකාරක වේ). සමහර ඒවා පිළිකාවක් ඇති කළ හැක්කේ යම් ජානමය තත්ත්වයන් ඇති පුද්ගලයින් තුළ පමණි. මෙම පිළිකාකාරකයන්ගෙන් සමහරක් ඉතා සුළු නිරාවරණයකින් පසුව වුවද පිළිකාවකට තුඩු දිය හැකි අතර අනෙක් ඒවා වසර ගණනාවක් පුරා වැඩි නිරාවරණයක් අවශ්‍ය විය හැකිය. යම් ද්‍රව්‍යයකට නිරාවරණය වීම පිළිකා ඇති කරන බව පැහැදිලිව දන්නා කරුණක් වුවද, එසේ නිරාවරණය වීම කෙසේ හෝ වළක්වා ගත යුතු බව ඉන් අදහස් නොකෙරේ. නිදසුනක් ලෙස හිරු එළිය යනු පාරජම්බුල කිරණවල ප්‍රධාන ප්‍රභවයක් වන අතර, පාරජම්බුල කිරණ සමේ පිළිකා ඇති කරයි. එමෙන්ම අපගේ සම මගින් විටමින් ඩී සංශ්ලේෂණය සඳහා පාරජම්බුල කිරණ අත්‍යවශ්‍ය වේ. එමනිසා, සූර්යයා සම්පූර්ණයෙන්ම වළක්වා ගැනීම ප්‍රායෝගික හෝ සුදුසු නොවේ. (ඇමරිකානු පිළිකා සංගමය, 2019)


සමහර ප්‍රදේශවල පිළිකාවලින් සැලකිය යුතු ප්‍රමාණයක් සඳහා දුම්කොළ, ආහාර හා රෝගකාරක වගකිව යුතු වුවද, බොහෝ පිළිකාකාරක තවදුරටත්හඳුනා ගැනීමට තිබේ. IARC හි වසර 40 ක ඉතිහාසය පුරාම පිළිකා කාරක කාරක අඛණ්ඩව හඳුනා ගැනීම තුළින් මෙය පැහැදිලි වේ. (කොග්ලියානෝ සහ පිරිස, 2011)


සැකසූ මස් හෝ රතු මස් හා බඩවැල් පිළිකා සමඟ ඇති වන සම්බන්ධතාවය නිවැරදිව තේරුම් ගත යුතුය. පිළිකා ඇතිවීමට හේතු විය හැකි තවත් බොහෝ ආහාර සහ ජීවන රටා සාධක තිබේ. එමනිසා ආහාර තෝරා ගැනීමේදී සහ විවිධ ජීවන රටාවන් අනුගමනය කිරීමේදී අවශ්‍යතාවය හා හානිය අතර සමබරතාවයක් ඇති කර ගැනීම වැදගත්ය. සෞඛ්‍ය සම්පන්න ජීවන රටාවන්ට හුරු වීම පිළිකා අවදානම අවම කිරීම සඳහා වඩාත් ඵලදායී ක්‍රමයයි. නිතිපතා ව්‍යායාම කිරීම, සෞඛ්‍ය සම්පන්න ආහාර වේලක් ගැනීම, දුම් පානයෙන් වැළකී සිටීම සහ අධික ලෙස මත්පැන් පානය නොකිරීම මීට ඇතුළත් ය.